LuanVan.vnLuận Văn
Gửi thư
Luận văn kế toán, kiểm toán

Đề tài kế toán quản trị, kiểm soát nội bộ cho người đã đi làm

Gợi ý đề tài kế toán quản trị và kiểm soát nội bộ cho học viên thạc sĩ đang làm kế toán: dự toán, phân tích chi phí – khối lượng – lợi nhuận, chi phí theo hoạt động, khung COSO, cách xin dữ liệu nội bộ.

Đề tài kế toán quản trị, kiểm soát nội bộ cho người đã đi làm

Người đã đi làm kế toán hợp với các đề tài dự toán, phân tích chi phí – khối lượng – lợi nhuận, kế toán chi phí theo hoạt động và kiểm soát nội bộ theo khung COSO, vì có sẵn hiểu biết quy trình và dữ liệu nội bộ. Điều cần làm kỹ là xin phép và giữ khách quan.

Học viên cao học đang làm kế toán, kiểm soát hay tài chính thường loay hoay giữa hai lựa chọn: làm đề tài định lượng theo trào lưu, hoặc làm đề tài ứng dụng ngay tại nơi mình làm. Với kế toán quản trị và kiểm soát nội bộ, hướng ứng dụng thường cho luận văn có giá trị hơn, vì bạn hiểu chỗ nào trong đơn vị thật sự có vấn đề.

Các hướng đề tài và điều kiện để làm tốt

Mỗi hướng đòi hỏi loại dữ liệu và mức quyền tiếp cận khác nhau.

Hướng đề tàiCâu hỏi điển hìnhDữ liệu cầnHợp với vị trí
Dự toán ngân sáchQuy trình lập dự toán hiện tại có sát thực tế không, cải tiến thế nàoDự toán và số thực hiện vài kỳ, quy trình lậpKế toán tổng hợp, kế toán quản trị, phòng kế hoạch
Phân tích chi phí – khối lượng – lợi nhuậnĐiểm hoà vốn từng dòng sản phẩm, quyết định giá, cơ cấu sản phẩmChi phí phân loại theo cách ứng xử, sản lượng, giá bánKế toán chi phí, kế toán quản trị
Kế toán chi phí theo hoạt độngGiá thành theo hoạt động khác giá thành hiện tại bao nhiêuChi phí chung chi tiết, các hoạt động và tiêu thứcKế toán giá thành ở đơn vị có nhiều sản phẩm
Kiểm soát nội bộ theo COSOHệ thống kiểm soát một quy trình đáp ứng năm thành phần đến đâuQuy chế, quy trình, phỏng vấn, quan sátKiểm soát nội bộ, kế toán trưởng
Đánh giá trách nhiệm theo trung tâmBáo cáo bộ phận có đo đúng trách nhiệm khôngBáo cáo bộ phận, cơ cấu tổ chứcKế toán quản trị ở đơn vị có nhiều chi nhánh

Kế toán quản trị: chọn mảng có quyết định thật phía sau

Bắt đầu từ một quyết định của ban lãnh đạo

Đề tài kế toán quản trị tốt gắn với một quyết định cụ thể: có nên nhận đơn hàng giá thấp, có nên dừng một dòng sản phẩm lỗ, nên phân bổ ngân sách quảng cáo theo kênh nào. Nếu thông tin kế toán hiện tại chưa phục vụ được quyết định đó, bạn đã có vấn đề nghiên cứu.

Tình huống minh hoạ

Một học viên làm kế toán ở công ty sản xuất bánh kẹo nhận thấy các dòng sản phẩm theo mùa vụ được phân bổ chi phí chung theo sản lượng, khiến dòng sản lượng nhỏ nhưng tốn công chuẩn bị máy trông như rất lãi. Đề tài vận dụng kế toán chi phí theo hoạt động để tính lại giá thành cho vài dòng sản phẩm, so sánh với cách hiện tại và bàn hệ quả cho quyết định giá, là đề tài cụ thể, đo được và hữu ích cho chính đơn vị.

Không làm quá phạm vi

Áp dụng chi phí theo hoạt động cho toàn bộ nhà máy là việc của một dự án, không phải một luận văn. Chọn một phân xưởng hay vài dòng sản phẩm, nói rõ giới hạn và cách mở rộng.

Kiểm soát nội bộ theo khung COSO: dùng khung để đánh giá, không để chép

Khung kiểm soát nội bộ của COSO gồm năm thành phần: môi trường kiểm soát, đánh giá rủi ro, hoạt động kiểm soát, thông tin và truyền thông, giám sát. Đề tài kiểm soát nội bộ thường dùng năm thành phần này làm khung đánh giá một quy trình như mua hàng, bán hàng, quản lý hàng tồn kho hay thanh toán.

Lỗi hay gặp là chương lý luận trình bày rất kỹ COSO, kể cả các nguyên tắc chi tiết, nhưng chương thực trạng lại chỉ mô tả quy trình rồi kết luận chung. Muốn khung có ý nghĩa, mỗi thành phần phải được đánh giá bằng bằng chứng: quy chế nào, ai phê duyệt, có đối chiếu định kỳ không, sai sót đã từng xảy ra và được phát hiện thế nào.

Khi đánh giá, kết hợp ba nguồn: tài liệu (quy chế, quy trình, biên bản), phỏng vấn người thực hiện, và quan sát hoặc kiểm tra mẫu. Ví dụ với quy trình mua hàng ở một công ty xây dựng, bạn chọn một số hồ sơ mua vật tư, kiểm tra có đủ đề nghị mua, báo giá so sánh, phê duyệt đúng thẩm quyền, biên bản nghiệm thu hay không. Kết quả kiểm tra mẫu là bằng chứng mạnh hơn mọi nhận xét chung.

Việc không cần làm với đề tài loại này

Người đi làm thường có ít thời gian, nên biết bỏ qua những phần không mang lại giá trị cho luận văn cũng quan trọng như biết làm:

  • Không cần trình bày lại toàn bộ lịch sử phát triển của kế toán quản trị hay của khung COSO. Một đoạn ngắn nêu khung bạn dùng và lý do là đủ.
  • Không cần áp dụng mọi công cụ kế toán quản trị vào một đề tài. Chọn một công cụ phục vụ đúng quyết định bạn đã xác định.
  • Không cần khảo sát hàng trăm doanh nghiệp nếu câu hỏi của bạn là về một đơn vị. Bằng chứng sâu từ một đơn vị có giá trị hơn số đông hời hợt.
  • Không cần thiết kế phần mềm hay mẫu biểu phức tạp. Một mẫu báo cáo quản trị đơn giản, chạy thử được với số liệu thật, thuyết phục hơn bản thiết kế đồ sộ.

Xin dữ liệu nội bộ khi chính mình là nhân viên

Xin phép chính thức. Dù bạn có quyền truy cập dữ liệu trong công việc, dùng cho luận văn là mục đích khác. Gửi đề nghị bằng văn bản cho cấp có thẩm quyền, nêu đề tài, phạm vi dữ liệu, cam kết bảo mật và đề nghị được gửi bản luận văn cho đơn vị đọc trước.

Thoả thuận mức công khai. Có đơn vị cho ghi tên, có đơn vị yêu cầu ẩn danh hoặc biến đổi số liệu. Ghi rõ thoả thuận và tuân thủ trong luận văn, kể cả phần phụ lục.

Giữ khách quan. Bạn là người trong cuộc nên dễ bỏ qua điểm yếu của bộ phận mình hoặc phóng đại điểm yếu của bộ phận khác. Dùng bằng chứng tài liệu và kiểm tra mẫu để cân bằng, và nói rõ vị trí của mình trong phần phương pháp.

Tách dữ liệu nhạy cảm. Lương cá nhân, giá vốn chi tiết theo khách hàng, điều khoản hợp đồng với đối tác thường không nên đưa vào. Trình bày ở dạng tổng hợp hoặc tỷ lệ là đủ cho phân tích.

Từ ý tưởng đến đề cương được duyệt

Trình tự phù hợp cho người vừa đi làm vừa học:

  1. Liệt kê ba vấn đề mà bộ phận kế toán của bạn hay phải giải thích với lãnh đạo, chọn vấn đề có dữ liệu.
  2. Viết thành câu hỏi nghiên cứu, ví dụ quy trình lập dự toán chi phí bán hàng hiện tại sai lệch ở đâu và vì sao.
  3. Đọc tổng quan các nghiên cứu về đúng mảng đó, ghi lại cách họ đánh giá và các giải pháp đã thử.
  4. Xin phép đơn vị và chốt phạm vi dữ liệu trước khi nộp đề cương.
  5. Trao đổi với giảng viên hướng dẫn về mức đóng góp kỳ vọng, chốt tên đề tài.

Với người đi làm, thời gian là ràng buộc lớn nhất. Một đề tài gắn với việc hằng ngày giúp bạn thu thập dữ liệu dần trong lúc làm, thay vì dồn vào vài tuần cuối.

Câu hỏi thường gặp

Đề tài kế toán quản trị có cần mô hình định lượng không?

Không bắt buộc. Nhiều đề tài kế toán quản trị là nghiên cứu ứng dụng với tính toán cụ thể như giá thành, điểm hoà vốn, sai lệch dự toán, không cần hồi quy.

Đơn vị không có kế toán quản trị riêng thì làm đề tài được không?

Được. Chính việc chưa có bộ phận riêng là bối cảnh để bạn đề xuất vận dụng một công cụ cụ thể phù hợp quy mô đơn vị.

Khung COSO có bắt buộc với doanh nghiệp Việt Nam không?

COSO là khung tham chiếu quốc tế được dùng rộng rãi, không phải quy định bắt buộc chung. Khi viết, dùng nó làm khung đánh giá và nói rõ điều đó.

Có nên làm đề tài ở chính phòng ban mình phụ trách không?

Có thể, nhưng cần nói rõ vị trí của bạn và có bằng chứng độc lập như kiểm tra mẫu, ý kiến bộ phận khác để giữ khách quan.

Lãnh đạo không cho dùng số liệu thật thì xử lý thế nào?

Đề nghị dùng số liệu đã biến đổi theo hệ số hoặc trình bày tỷ lệ. Nếu vẫn không được, cân nhắc đổi sang đơn vị khác sớm.

Đề tài kiểm soát nội bộ nên chọn quy trình nào?

Chọn quy trình có rủi ro rõ và bạn tiếp cận được tài liệu, như mua hàng, bán chịu, quản lý kho hoặc thanh toán. Một quy trình làm kỹ tốt hơn nhiều quy trình làm sơ sài.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

🧭
Bạn đang ở chặng nào của đường học vị?
Nhập chỗ bạn đang đứng và đích bạn nhắm — công cụ trả về số năm, chi phí và việc phải làm từng chặng.
Xem lộ trình của tôi →
Miễn phí, không cần tài khoản. Xem tất cả công cụ

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
[email protected]